|
1. Hemophilia là gì :
Hemophilia là bệnh rối loạn đông máu di truyền còn goi là bệnh ưa chảy máu.Cơ
thể tạo thành các cục máu đông để làm ngừng chảy máu khi bị thương và
giúp phục hồi tổn thương. Bình thường cục máu đông được hình thành làm
ngừng chảy máu trong cơ hoặc khớp sau những chấn thương nhỏ liên quan
đến cuộc sống hàng ngày.
Đông
máu phụ thuộc vào sự tương tác của nhiều thành phần trong máu. Một vài
trong số đó được gọi là yếu tố đông máu. Nếu một trong số các yếu tố
đông máu này không có hoặc bị thiếu thì chảy máu kéo dài có thể xảy ra.
Một bệnh nhân Hemophilia có ít yếu tố đông máu hơn bình thường.
Hemophilia A là bệnh hay gặp nhất do giảm yếu tố VIII. Hemophilia B do
giảm yếu tố IX. Một người bị Hemophilia không bị chảy máu nhanh hơn mà
chảy máu lâu cầm hơn người bình thường.
Tỷ
lệ Hemophlia trong cộng đồng là 2/34830 người (tương đương 25 – 60
người 1 triệu dân) trong đó Hemophilia A là chủ yếu, Hemophilia B chỉ
chiếm 13,16%, Hemophilia thể nặng chiếm 25 % tổng số. Ước tính toàn
quốc có khoản 5.000 bệnh nhân trong đó số được phát hiện và chăm sóc
chỉ chiếm khoảng 1/10.
Có 3 thể Hemophilia:
Hemophilia
là một nhóm bệnh rối loạn đông máu di truyền do giảm yếu tố VIII, yếu
tố IX hoặc yếu tố XI và được đặt tên là Hemophilia A, Hemophilia B hoặc
Hemophilia C.
Dựa vào nồng độ yếu tố đông máu mà Hemophilia được phân thành 3 thể:
-
Nhẹ (5 - 30 %)
- Trung bình (1 - 5 %)
- Nặng (< 1 %).
2. Những người có khả năng mắc bệnh Hemophilia
Hemophilia
A và Hemophilia B khá phổ biến. Tỷ lệ gặp khoảng 1 trong số 10.000 đàn
ông. Bệnh di truyền lặn, liên quan đến nhiễm sắc thể giới tính X. Chủ
yếu bệnh nhân là đàn ông, 100 % con gái của người bệnh mang gen, cháu
trai ngoại có biểu hiện bệnh. Ở khoảng 1/3 bệnh nhân, người ta không
xác định được tiền sử gia đình. Nguyên nhân gây bệnh ở các bệnh nhân
này được cho là đột biến gen. Tỷ lệ Hemophilia A/Hemophilia B từ 5 - 7
: 1.
Bệnh
nhân Hemophilia C hiếm gặp và có biểu hiện lâm sàng nhẹ. Bệnh di truyền
lặn, liên quan đến nhiễm sắc thể thường vì vậy cả nam và nữ đều có thể
mắc bệnh.
3. Biểu hiện bệnh Hemophilia
Nhìn
chung bệnh nhân Hemophilia càng nặng càng có biểu hiện bệnh sớm. Triệu
chứng thường xuất hiện khi trẻ bắt đầu tập đứng và lẫm chẫm tập đi. Sau
những cú ngã hoặc va chạm khi tập đi thường xuất hiện xuất huyết dưới
da hoặc chảy máu môi, lưỡi.
Ở
trẻ 2- 3 tuổi chảy máu trong cơ khớp hay gặp với biểu hiện sưng đau,
giảm vận động của chân, tay. Tiêm vào cơ có thể gây chảy máu nặng hơn.
Trong trường hợp cần thiết (ví dụ như tiêm chủng), chúng ta nên tiêm
dưới da để an toàn hơn cho bệnh nhân.
Mặc
dù các triệu chứng lâm sàng của chảy máu khó cầm và tiến sử gia đình có
thể gợi ý nghĩ đến bệnh Hemophilia nhưng để chẩn đoán xác định phải dựa
vào nồng độ yếu tố đông máu trong máu. Xét nghiệm máu nên được tiến
hành tại phòng xét nghiệm có kinh nghiệm và có khả năng làm xét nghiệm
này.
|